OPERA LOUDSPEAKERS MINI

OPERA LOUDSPEAKERS MINI
Pięknie i średnio drogo

To firmowy debiut - Opera pojawia się w Audio po raz pierwszy. Czy wybrała sobie dobry moment? Po prawdzie to my wybieraliśmy. Małe monitorki wydają są najbardziej charakterystycznym produktem włoskiego przemysłu głośnikowego, jednak słowo 'wydają się' jest tu kluczowe. W ofercie Opery zdecydowanie dominują bowiem kolumny wolnostojące.

Opera lubi nie tyle małe monitorki czy w ogóle monitory, co małe głośniki nisko-średniotonowe, które zdominowały całą serię Callas, do której Mini należy. O ile w podstawkowcach 11 cm głośnik nisko- -średniotonowy jest rzadkością, którą jednak zdarza się spotkać, to nie przypominam sobie żadnej klasycznej wolnostojącej audiofilskiej konstrukcji (nie biorę więc tu pod uwagę głośnikowych słupków z zestawów kina domowego), która posługiwałaby się takimi przetwornikami - a model SP bazuje na dwóch 'jedenastkach' i dwóch... tweeterach - jeden umieszczono z tyłu.

Większe Diva i Divina mają już 15 cm nisko-średniotonowe (pierwsza dwa, druga aż cztery). Dopiero w tańszej serii Classica spotykamy konstrukcje z głośnikami 17 cm - jeden monitor i dwa podłogowce. I nic nie zapowiada takiego fajerwerku, jakim jest flagowiec Opery - potężny Tebaldi, z dwoma 20 cm głośnikami niskotonowymi i dwoma membranami biernymi na bocznej ściance, dwoma 17 cm nisko-średniotonowymi z przodu, i czterema... tweeterami... z tyłu!

Na szczęście jeden jest też na froncie. Tebaldi formalnie należy do serii Lirica, gdzie w tej chwili nie ma żadnego towarzystwa, ale być może z czasem pojawią się kolejne równie fantastyczne projekty. To chyba najlepszy dowód, że kojarzenie włoskiej szkoły z dwudrożnymi monitorkami to już wspominanie zeszłorocznego śniegu. Zresztą i Sonus Faber, chyba najbardziej odpowiedzialny przez swoje dawne chlubne monitorowe postępki za tak ukształtowaną audiofilską świadomość, od paru już sezonów też sobie folguje i rozwija skrzydła w projektowaniu bardzo obszernych kolumn wielodrożnych.

Ale patrząc na Minimę, wciąż widzimy obrazek charakterystyczny dla włoskiego designu. Z małymi nieścisłościami - wykonanie w drewnie czy choćby fornir, kojarzymy w tym przypadku przede wszystkim z orzechem (nomen omen włoskim), podczas gdy Mini, choć dostępne w trzech wersjach kolorystycznych, akurat w takiej się nie pojawiają.

W teście występuje wariant nazywany 'Durmast', bardzo przypominający naturalny, czyli niepodbarwiony dąb; do wyboru jest jeszcze kolor wiśniowy i mahoniowy - okleina jest oczywiście naturalna, taka też ma być skóra pokrywająca przednią i tylną ściankę. Producent deklaruje też, że obudowa zbudowana jest nie tylko z MDF-u, który dzisiaj stał się już materiałem najpopularniejszym, ale i ze sklejki - która jest droższa i mniej wygodna w obróbce, jednak w pewnych miejscach lepsza pod względem akustycznym.

Prawdopodobnie ze sklejki wygięto boczne ścianki, a pozostałe elementy obudowy, bogato profilowane na krawędziach, z MDF-u. Front wykonano z płyty 2 cm, a biorąc pod uwagę nie tylko wielkość obudowy, ale i potencjał głośnika, który jest w niej zamocowany i który jest źródłem wszelkich wibracji, taka grubość wydaje się wręcz luksusowa. W efekcie przede wszystkim solidności obudowy, bo głośniki dołożą się do tego w Minimalnym stopniu, masa Mini jest całkiem znaczna - 6 kg.

Pod względem zastosowanych przetworników Mini nie jest konstrukcją rewolucyjną ani nawet szczególnie nowoczesną, trzyma jednak przyzwoity standard, ma też swoją specyfikę. Owa wyjątkowość polega na tym, że głośnik nisko-średniotonowy jest bardzo mały - nawet jak na zwyczaje monitorów. Biorąc pod uwagę w sumie aż piętnaście monitorów już przetestowanych w trzech odcinkach, w Mini po raz pierwszy spotykamy głośnik o średnicy 11-12 cm (zależy, co i w którą stronę mierzyć... bo kosz nie jest okrągły).

Zwykle w układach dwudrożnych, czy to podstawkowych, czy wolnostojących, mamy do czynienia albo z kalibrem 17-18 cm, albo 14-15 cm, a kolejne dwa-trzy centymetry różnicy sprowadzają możliwości głośnika w zakresie mocy, efektywności i przetwarzania niskich częstotliwości do Minimum Minimorum, do granicy racjonalności stosowania takiego głośnika w roli samodzielnego niskośredniotonowego.

Powierzchnia membrany takiej 'jedenastki' to tylko ok. 60 cm2, a więc 2/3 powierzchni 'czternastki' i dwaipół raza mniej od 'siedemnastki'. W dodatku mniejsze głośniki mają zwykle również mniejsze wychylenie maksymalne membrany... I jak tu czymś takim w ogóle grać? Nawet w układach trójdrożnych do roli średniotonowego konstruktorzy zwykle wybierają większe głośniki.

Ale tam może być potrzebna ich wysoka efektywność, dyktowana przez sekcję niskotonową. W układzie dwudrożnym można szukać kompromisu między różnymi parametrami, można też poświęcić jedne na rzecz innych, tak ustawić głośnik i jego strojenie, żeby przy niskiej efektywności i niskiej mocy jego charakterystyka sięgała nawet całkiem nisko.

Jednak wówczas łatwo wyjść poza bardzo ograniczony zakres głośności, powodując wyraźną kompresję i przesterowanie. Można też się zagapić i delikatny głośnik po prostu zniszczyć... A zapewniając głośnikowi większe możliwości w tej dziedzinie, trzeba zapomnieć o przetwarzaniu basu. Jednak w każdym przypadku maksymalne ciśnienie w zakresie niskich częstotliwości można oszacować na podstawie powierzchni i maksymalnego wychylenia membrany. I głośnik wyżej d.... nie podskoczy.

Zastosowany głośnik nisko-średniotonowy, chociaż prowokacyjnie mały, nie jest taki egzotyczny - to Seas, z czarną polipropylenową membraną, miękką nakładką przeciwpyłową, o kształcie kosza charakterystycznym dla generacji lat 80. i 90. ubiegłego wieku. Wtedy też powstało trochę Minimonitorów wykorzystuj ących różne wersje norweskiej 'jedenastki', w tym model o znanej nazwie...

Minima, znanej włoskiej firmy... Sonus Faber. A było to w roku 1984... Jak widać, Włosi są przywiązani do tego rozwiązania i nie krępują się go kontynuować, razem z nazwą, pod szyldami innych firm. Ale na tym podobieństw między Minimami koniec, tamta miała tweeter Dynaudio, Opera ma tańszego Seasa, równie zasłużoną, a więc ponownie niemłodą już tekstylną kopułkę.

Wyskotonowy ma z tyłu puszkę, ale nie ekranującą, lecz plastikową, tworzącą małą komorę za wentylowanym układem magnetycznym, natomiast nisko-średniotonowy ma pełne ekranowanie; być może chodziło o przynajmniej częściowe 'uzdatnienie' Mini do zajęcia pozycji blisko telewizorów kineskopowych albo o zestaw optymalnych dla konstruktora parametrów układu magnetycznego, charakterystycznych dla właśnie takiej wersji.

Mini posługuje się obudową bas-refleks. Malutki głośniczek nie wymaga dużego otworu w układzie rezonansowym obudowy, średnica 2,5 cm to kolejny rekord Miniaturyzacji. Ale nawet zakładając, że ze względu na małą prędkość powietrza wciąż nie grożą nam szumy turbulencyjne przy wylocie tunelu, to brak wyprofilowania jego krawędzi trochę trąci myszką. Widać jednak, że przy tej wysokości obudowy na takie wyprofilowania nie było już miejsca.

Zwrotnica składa się z dwóch cewek, trzech kondensatorów i jednego rezystora - szybka analiza samego składu podpowiada, że najprawdopodobniej uruchomiono filtr dolnoprzepustowy 2. rzędu i górnoprzepustowy 3. rzędu, tutaj razem z prostym szeregowym tłumikiem dopasowującym poziom wysokich tonów do zakresu nisko-średniotonowego. A jest co tłumić, bo efektywność całego zespołu jest znacznie bliższa 80 niż 90 decybelom.

Odsłuch

Z włoskimi głośnikami - choć niekoniecznie z Operami - kojarzy mi się, też niekoniecznie pozytywnie, eufemistyczne określenie 'muzykalne', nadużywane w swoim czasie do wzbogacenia czy wręcz uwieńczenia zestawu standardowych komplementów, trącących zbytnim technicznym obiektywizmem (równowaga, neutralność, dokładność), albo wręcz służące do ich kontrowania - karta 'muzykalności' jest mocniejsza niż karta neutralności (i wszelkie inne). Nic dziwnego, bo jest kartą znaczoną.

W ramach prawa do subiektywnej oceny praktycznie każde urządzenie można pochwalić za muzykalność i w ten sposób postawić na piedestale. Nawet Operę Mini. Ale ja tego nie zrobię, bo osobiście do muzykalności potrzebuję jednak trochę więcej basu. Kto podejrzewa, że przejawiłem właśnie jakiś prymitywizm i nie potrafię docenić szlachetności charakteru monitora, musi w końcu sam posłuchać Mini. Błąd mógł jednak tkwić właśnie w tym, że potraktowałem Mini z pełnymi audiofilskimi szykanami (zresztą tak samo jak pozostałe monitory), czyli postawiłem je na podstawkach, ok. jednego metra od ściany.

Dopiero później przeczytałem w materiałach firmowych, że Mini są przygotowane do pracy blisko ściany. Jeżeli weźmiemy na to poprawkę, czyli weźmiemy pod uwagę wzmocnienie niskich tonów pojawiające się w takim ustawieniu, to być może całość nabierze właściwych proporcji, a nawet muzykalności...

Tymczasem słychać było ograniczającą naturalne wybrzmienia szczupłość, ale też służącą jej dobrą spójność i płynność zakresu średnio- -wysokotonowego. Wysokie tony są lekko wyeksponowane, jednak niczym specjalnie nie rażą ani nie błyszczą. Dynamika jest skompresowana - i trudno się dziwić, 10 cm głośniczek nisko-średniotonowy szybko dociera do granic swoich możliwości. Jak Mini, to Mini. Można ich pewnie słuchać długo, bez zmęczenia i bez wielkiej ekscytacji, raczej z kieliszkiem dobrego wina niż z kuflem piwa. Na coś mocniejszego przechodzimy, ustawiając się razem z Mini pod ścianą.

OPERA LOUDSPEAKERS MINI

  • Produkowany Tak
  • Moc [W] 60
  • Wymiary [cm]* 27x14,5x25
  • Typ obudowy br-p
  • Rodzaj głośników P
  • Efektywność [dB] 83
  • Impedancja (Ohm)** 8
  • * Wymiary: wys./szer./gł.
  • ** W przypadku urządzeń testowanych w AUDIO wartość mierzona

Laboratorium

Konstrukcja Mini opiera się na standardowych, 8-omowych przetwornikach Seasa, stąd i jej impedancja znamionowa to 8 omów, z 6-omowym Minimum przy 250 Hz. Jak wskazuje Minimum między dwoma szczytami w zakresie niskotonowym, bas-refleks dostrojono do około 55 Hz.

Jednak ciśnienie, jakie przy tej częstotliwości było możliwe do uzyskania z układu rezonansowego obudowy pobudzanego przez maleńki głośnik, było na tyle niskie, że notujemy tu już ponad 6-decybelowy spadek na charakterystyce przetwarzania. Spadek ten zaczyna się już od 200 Hz i chociaż charakterystyka ma, jak na bas-refleks, zaskakująco łagodne zbocze, to widać wyraźnie, że przetwarzanie niskich częstotliwości nie jest mocną stroną Mini - dopóki nie pomożemy im ustawieniem blisko ściany.

Nie otrzymujemy też szczególnie ładnie wyrównanego zakresu średnio-wysokotonowego, ale tutaj można mieć nadzieję, że wyskoki niedaleko 1 kHz są na tyle wąskopasmowe, iż nie będą specjalnie słyszalne.

Maskownica wprowadza kolejny wąskopasmowy feler - zapadłość przy 4 kHz, a także górkę przy 6 kHz. Wysokie tony osiągają maksymalny poziom przy 15 kHz; w sumie najlepiej zrównoważoną charakterystykę, biorąc pod uwagę słabość basu, uzyskujemy pod kątem 30o. W kontekście wielkości i wysokiej impedancji tej konstrukcji nie jest zaskoczeniem jej niska efektywność napięciowa (83 dB).

 
 

Podstawowe dane

  • 3 600 zł Cena

Nasza ocena

  • Wykonanie: Forma i treść charakterystyczna dla włoskich monitorków - piękna stolarka z dodatkiem skóry, dobre skandynawskie przetworniki, chociaż już nie najnowsze.
  • Laboratorium: Pofalowany zakres średnio-wysokotonowy, niskie częstotliwości opadają łagodnie, ale bardzo wcześnie. Łatwa 8-omowa impedancja, efektywność 83 dB.
  • Brzmienie: Spójne, szczupłe, bez fajerwerków. Dla wypełnienia niskich tonów konieczna lokalizacja blisko ściany.
MONITOR AUDIO Platinum PL500 II

MONITOR AUDIO
Platinum PL500 II

Kiedy siedem lat temu firma Monitor Audio wprowadziła pierwszą generację serii Platinum, była to tyleż sensacja, co ruch...

SONUS FABER Chameleon T

SONUS FABER
Chameleon T

Cena: 10 000 zł

PROAC Studio 148

PROAC
Studio 148

Cena: 10 000 zł

KEF R500

KEF
R500

Cena: 8 160 zł

Audio - październik 2016

Strefa Magazynu

Audio 10/2016

Rynek audio zmienia się szybko i podąża w różnych kierunkach. Zmiany te czasami zaskakują nawet ekspertów i najbardziej doświadczone firmy, dlatego nie chcąc zostać w tyle, coraz częściej reagują one jak najszybciej.

Odbierz prezent

Zamów prenumeratę miesięcznika
Audio, a otrzymasz wybraną
przez siebie płytę z naszej kolekcji!
Newsletter
zapisz się i zyskaj
Zamów newsletter, a co tydzień otrzymasz porcję
wyselekcjonowanych wiadomości ze świata
audio-video i muzyki.
Teraz przy zapisaniu się na
newsletter otrzymasz bieżące
e-wydanie magazynu AUDIO
Okładka Audio